چکیده
کاهش انگیزه یادگیری از چالش‌های اساسی نظام‌های آموزشی معاصر است که می‌توان ریشه آن را در عدم ادراک «لذت» در فرایند یادگیری جست‌وجو کرد. هدف این پژوهش تبیین نقش لذت در یادگیری و استخراج دلالت‌های تربیتی آن بر اساس حکمت‌متعالیه است. این مطالعه با روش توصیفیـ تحلیلی و با تحلیل اسنادی منابع فلسفی حکمت متعالیه انجام شد. بدین منظور، مبانی هستی‌شناسانه و معرفت‌شناسانه لذت و یادگیری شامل ادراک کمال، اصالت و تشکیک وجود، حرکت جوهری نفس، فاعلیت نفس، اتحاد عالم و معلوم و مراتب ادراک بررسی و سپس بر اساس آن اصول یادگیری و الگوی اشتدادی یادگیری استخراج گردید.
یافته‌ها نشان داد اصولی چون پویایی، تدریج، تعمیق، تهذیب، اختیار، تلاش، توجه به تفاوت‌های فردی، مرحله‌بندی، ارزیابی وجودی، تقویت قوای حسی و نقش مربی در تعامل با انواع لذت‌های تجربه، تعامل، انتخاب، مالکیت، کشف، خلاقیت، خدمت، اتصال به حقیقت و رنج، شبکه‌ای معنادار تشکیل می‌دهند. لذت به‌عنوان حلقه واسط میان مبانی فلسفی و اصول تربیتی، یادگیری را از انباشت اطلاعات به تجربه‌ای وجودی و کمال‌جویانه ارتقا می‌دهد و یادگیرنده از طریق مشارکت فعال و فعلیت‌یافتگی قوای ادراکی، به اتحاد وجودی با موضوع و کمال عقلانی دست می‌یابد. نتایج این پژوهش می‌تواند مبنایی برای طراحی تجربه‌ای متعالی از یادگیری باشد.
کلیدواژه‌ها
موضوعات
)