• ثبت نام
  • ورود به سامانه
  • English

آموزه‌های فلسفۀ اسلامی

  1. صفحه اصلی
  2. تربیت اخلاقی در اوان کودکی از منظر اندیشمندان مشاء

شماره جاری

بر اساس شماره‌های نشریه

بر اساس نویسندگان

بر اساس موضوعات

نمایه نویسندگان

نمایه کلیدواژه ها

درباره نشریه

اهداف و چشم انداز

اعضای هیات تحریریه

فرایند پذیرش مقالات

اصول اخلاقی انتشار مقاله

بانک ها و نمایه نامه ها

پرسش‌های متداول

اطلاعات آماری نشریه

اخبار و اعلانات

پیوندهای مفید

اطلاعات آماری نشریه

هزینه پردازش و انتشار مقاله

تربیت اخلاقی در اوان کودکی از منظر اندیشمندان مشاء

    نویسنده

    • فاطمه موحدی پارسا

    استادیار، گروه علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران.

,

نوع مقاله : علمی پژوهشی

10.30513/ipd.2026.8020.1703
  • مشخصات مقاله
  • مراجع
  • دریافت فایل
  • ارجاع به این مقاله
  • آمار
  • هم رسانی

چکیده

اسلام برای اخلاقیات و دوران اولیۀ کودکی (دوران طلایی تربیت)، اهمیت ویژه‌ای قائل است. برای دستیابی به الگویی بومی-اسلامی برای تربیت اخلاقی اوان کودکی، علاوه بر بررسی تربیت اخلاقی در آموزه‌های دینی (قرآن و حدیث)، بررسی اندیشه‌های اندیشمندان مسلمان در این دوره نیز ضروری و لازم است. بررسی دیدگاه اندیشمندان مشائی (اولین مکتب تربیتی اسلامی) در این مورد جزو اولین گام‌های ارائۀ الگو است. در این مقاله با هدف بررسی چیستی و چرایی تربیت اخلاقی در اوان کودکی، آثار اندیشمندان مشائی با روش توصیفی-تحلیلی بررسی شد و مفهوم، اهداف، عوامل و محتوای تربیت اخلاقی در این دوره شناسایی شد. یافته‌ها بیانگر آن است که از نظر اندیشمندان مشائی، تربیت اخلاقی کودکان در اوان کودکی نه‏‌تنها امکان‌پذیر است و ضرورت دارد، بلکه غفلت از آن شایسته نیست؛ هدف غایی تربیت اخلاقی در این دوره سعادت و برخی از اهداف واسطی آن شامل اطاعت و احترام والدین، آموزش علم اخلاق پیش از سایر علوم، و کمک و اصلاح آداب است. عوامل مؤثر در دو دسته: عوامل انسانی و عوامل محیطی معرفی شده است و برخی از مهم‌‏ترین فضایلی که محتوای این دوره به‌دنبال تحقق آن است، عبارت از قناعت، صبر، تواضع، عفت کلام و عفت شکم است.

کلیدواژه‌ها

  • تربیت اخلاقی
  • اوان کودکی
  • اندیشمندان مشاء
  • تربیت کودک

موضوعات

  • فلسفه اسلامی
  • XML
  • اصل مقاله 1.86 M
  • RIS
  • EndNote
  • Mendeley
  • BibTeX
  • APA
  • MLA
  • HARVARD
  • CHICAGO
  • VANCOUVER
مراجع
ابن‌سینا، حسین بن عبدالله. (۱۴۰۴ق). الشفاء (الطبیعیات؛ الإلهیات) (با مقدمۀ ابراهیم مدکور). قم: مکتبة آیت‌الله مرعشی نجفی.
ابن‌سینا، حسین بن عبدالله. (۱۳۷۹). رسالة السیاسة (ترجمۀ مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی). تهران: مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی.
ابن‌سینا، حسین بن عبدالله. (۱۳۶۰). دانشنامۀ علائی: منطق و فلسفۀ اولی (تصحیح احمد خراسانی). تهران: کتابخانه فارابی.
ابن‌سینا، حسین بن عبدالله. (۱۳۷۰). قانون در طب (ترجمۀ عبدالرحمن شرفکندی، مقابله و حواشی ابوالقاسم پاکدامن و محمدرضا غفاری، چاپ ششم). تهران: سروش.
ابن‌سینا، حسین بن عبدالله. (بی‌تا). النجاة. بی‌جا: مکتبة المصطفوی.
اخوت، احمدرضا. (۱۳۹۲). دوره‌های رشد تفکر اجتماعی: از تکلم تا بلوغ (ج. ۲). تهران: انتشارات قرآن و اهل بیت.
اخوت، احمدرضا. (۱۳۹۲). دوره‌های رشد تفکر اجتماعی: پیش از تولد تا آغاز تکلم (دوره ظهور ولایت و تأدیب) (ج. ۱). تهران: انتشارات قرآن و اهل بیت نبوت (علیهم السلام).
اسکندری، محمد. (۱۳۸۳). مقایسۀ اندیشه‌های اخلاقی و تربیتی ارسطو و خواجه نصیرالدین طوسی و چگونگی تحلیل مسائل جاری تعلیم و تربیت بر اساس یافته‌ها و کاربرد آن در آموزش و پرورش (پایان‌نامۀ کارشناسی ارشد). دانشگاه تربیت معلم، تهران.
اعرافی، علیرضا، بهشتی، محمد، فقیهی، علی‌نقی، و ابوجعفری، مهدی. (۱۳۸۸). درآمدی بر تعلیم و تربیت اسلامی: اهداف تربیت از دیدگاه اسلام. تهران: سمت.
آذربایجانی، مسعود، و شجاعی، محمدصادق. (۱۳۹۳). روان‌شناسی در نهج‌البلاغه. قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
برک، لورا. (۱۳۸۸). روان‌شناسی رشد (ترجمۀ یحیی سیدمحمدی، دورۀ ۲ جلدی). تهران: ارسباران.
بناری، علی‌همت. (۱۳۷۹). بررسی اولویت‌های تربیت اخلاقی از دیدگاه امام علی (ع) در نهج‌البلاغه. پژوهش‌های تربیت اسلامی، (۴)، ۵۳۹-۵۶۸.
بهشتی، محمد، و همکاران. (۱۳۸۸). آرای دانشمندان مسلمان در تعلیم و تربیت و مبانی آن (ج ۲، چاپ چهارم). تهران و قم: انتشارات سمت و پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
بهشتی، محمد، و همکاران. (۱۳۸۸). آرای دانشمندان مسلمان در تعلیم و تربیت و مبانی آن (ج ۱، چاپ سوم). تهران: انتشارات سمت.
پیاژه، ژان. (۱۳۷۹). قضاوت‌های اخلاقی کودکان (ترجمۀ محمدعلی امیری). تهران: نشر نی.
دیباچی، سید محمدعلی. (۱۳۹۴). نسبت ابن‌سینا و فلسفۀ مشاء. تاریخ فلسفه، ۶ (۳).
داودی، محمد. (۱۳۹4). فلسفه تعلیم و تربیت مشاء (ج. 1و ۲). قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
رفیعی، بهروز. (۱۳۹۲). مربیان بزرگ مسلمان. قم و تهران: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه و سمت.
سعید اسماعیل، علی، و رضا، محمدجواد. (۱۳۹۰). مکتب‌ها و گرایش‌های تربیتی در تمدن اسلامی (ترجمه، نقد و اضافات از بهروز رفیعی). تهران: سمت.
شیخ‌رضایی، حسین. (۱۳۸۹). رشد اخلاقی کودک و ادبیات داستانی به همراه بررسی آثار داستانی جمشید خانیان از منظر رشد اخلاقی. تفکر و کودک، (۱).
شاهی، محمد. (۱۳۹۲). تبیین تربیت اخلاقی از منظر ابن‌سینا (پایان‌نامۀ کارشناسی ارشد). دانشگاه اصفهان، اصفهان.
طوسی، نصیرالدین. (۱۳۶۱). اخلاق محتشمی. تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
طوسی، نصیرالدین. (۱۳۶۰). اخلاق ناصری. تهران: خوارزمی.
طوسی، نصیرالدین. (۱۳۶۹). اخلاق ناصری (تصحیح مجتبی مینوی و علیرضا مرادی). تهران: خوارزمی.
عطاران، محمد. (۱۳۶۵). نظریات علمای بزرگ مسلمان در باب تربیت کودک. تربیت، ۲ (۱)، ۲۰-۲۳.
فیست، جس، و فیست، گرگوری. (۱۳۸۴). نظریه‌های شخصیت (ترجمۀ یحیی سیدمحمدی). تهران: انتشارات روان.
قاسم‌پور مقدم، حسین. (۱۳۹۳). محتوا، انتخاب و سازماندهی آن. دانشنامۀ ایرانی برنامۀ درسی. قابل دسترس در: http://www.daneshnamehicsa.ir 
کاردان، علی‌محمد، اعرافی، علیرضا، پاک‌سرشت، محمدجعفر، حسینی، علی‌اکبر، و ایرانی، حسین. (۱۳۷۴). درآمدی به تعلیم و تربیت اسلامی (۱): فلسفه تعلیم و تربیت (ج ۱، چاپ دوم). تهران: سمت.
لیکونا، توماس. (۱۳۷۵). چگونه فرزندان خوب تربیت کنیم (ترجمۀ مهدی قراچه‌داغی). تهران: نشر اوحدی.
مسکویه، احمد بن محمد. (۱۳۷۱). تهذیب الأخلاق و تطهیر الأعراق (چاپ پنجم). قم: بیدار.
مطهری، مرتضی. (۱۳۸۸). کلیات علوم اسلامی. تهران: صدرا.
موحدی پارسا، فاطمه؛ جاویدی، طاهره؛ شعبانی، بختیار؛ بناری ، علی‌همت. (۱۳۹۸). تربیت اخلاقی کودکان در دوره سیادت از منظر  اندیشمندان مسلمان. تربیت اسلامی، ش. 28، صص. 7-28.
موحدی پارسا، فاطمه. (۱۳۹۵). تربیت اخلاقی کودکان سرور (رسالۀ دکتری). دانشگاه فردوسی، مشهد.
نصر، سید حسین. (۱۳۷۴). سه مکتب بزرگ فلسفه اسلامی. تهران: انتشارات دانشگاهی.
نجاتی، محمد. (۱۳۸۵). تاریخ فلسفه در اسلام. تهران: سمت.
نقیب‌زاده، عبدالحسین. (1371). نگاهی به فلسفه آموزش وپرورش. تهران: انتشارات طهوری.
نوروزی، رضاعلی؛ و عاطفت‌دوست، حسین. (۱۳۹۰). تربیت اخلاقی؛ بررسی تطبیقی دیدگاه خواجه نصیرالدین طوسی و کلبرگ. معرفت اخلاقی، ۲ (۶)، ۵۳-۶۸.
    • تعداد مشاهده مقاله: 321
    • تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 206
آموزه‌های فلسفۀ اسلامی
دوره 20، شماره 37
دی 1404
صفحه 321-350
فایل ها
  • XML
  • اصل مقاله 1.86 M
سابقه مقاله
  • تاریخ دریافت: 25 شهریور 1404
  • تاریخ بازنگری: 05 آبان 1404
  • تاریخ پذیرش: 02 دی 1404
  • تاریخ انتشار: 03 دی 1404
هم رسانی
ارجاع به این مقاله
  • RIS
  • EndNote
  • Mendeley
  • BibTeX
  • APA
  • MLA
  • HARVARD
  • CHICAGO
  • VANCOUVER
آمار
  • تعداد مشاهده مقاله: 321
  • تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 206

APA

موحدی پارسا, فاطمه . (1404). تربیت اخلاقی در اوان کودکی از منظر اندیشمندان مشاء. آموزه‌های فلسفۀ اسلامی, 20(37), 321-350. doi: 10.30513/ipd.2026.8020.1703

MLA

موحدی پارسا, فاطمه . "تربیت اخلاقی در اوان کودکی از منظر اندیشمندان مشاء", آموزه‌های فلسفۀ اسلامی, 20, 37, 1404, 321-350. doi: 10.30513/ipd.2026.8020.1703

HARVARD

موحدی پارسا, فاطمه. (1404). 'تربیت اخلاقی در اوان کودکی از منظر اندیشمندان مشاء', آموزه‌های فلسفۀ اسلامی, 20(37), pp. 321-350. doi: 10.30513/ipd.2026.8020.1703

CHICAGO

فاطمه موحدی پارسا, "تربیت اخلاقی در اوان کودکی از منظر اندیشمندان مشاء," آموزه‌های فلسفۀ اسلامی, 20 37 (1404): 321-350, doi: 10.30513/ipd.2026.8020.1703

VANCOUVER

موحدی پارسا, فاطمه. تربیت اخلاقی در اوان کودکی از منظر اندیشمندان مشاء. آموزه‌های فلسفۀ اسلامی, 1404; 20(37): 321-350. doi: 10.30513/ipd.2026.8020.1703

  • صفحه اصلی
  • درباره نشریه
  • اعضای هیات تحریریه
  • ارسال مقاله
  • تماس با ما
  • نقشه سایت

اخبار و اعلانات

دسترسی به مقالات مجله «آموزه‌های فلسفه اسلامی» بر اساس مجوز  کریتیو کامنز  (CC BY 4.0) آزاد است.

 

اشتراک خبرنامه

برای دریافت اخبار و اطلاعیه های مهم نشریه در خبرنامه نشریه مشترک شوید.

© سامانه مدیریت نشریات علمی. طراحی و پیاده سازی از سیناوب