واکاوی تردید در روایت «مَا تَرَدَّدْتُ عَنْ‌ شَیْ‌ءٍ أَنَا فَاعِلُهُ...» با تأکید بر مبانی حکمی و عرفانی
واکاوی تردید در روایت «مَا تَرَدَّدْتُ عَنْ‌ شَیْ‌ءٍ أَنَا فَاعِلُهُ...» با تأکید بر مبانی حکمی و عرفانی

رامین گلمکانی؛ سید علی دلبری؛ محمود مقدس شرق

دوره 20، شماره 37 ، دی 1404، ، صفحه 289-320

https://doi.org/10.30513/ipd.2025.7707.1669

چکیده
  در میان روایات، احادیثی با شهرت فراوان و مضامین عمیق کلامی، فلسفی و عرفانی وجود دارد که با اندکی اختلاف در واژگان، در منابع مختلف روایی، کلامی، عرفانی و حتی فقهی نقل شده و همواره محل تأمل و بحث بوده‌اند. ...  بیشتر
اعتبارسنجی و تحلیل حدیث خصال سبع در مراتب خلقت و تدبیر عالم
اعتبارسنجی و تحلیل حدیث خصال سبع در مراتب خلقت و تدبیر عالم

محمدرضا رحمتی؛ رامین گلمکانی؛ سید علی دلبری

دوره 19، شماره 35 ، دی 1403، ، صفحه 107-130

https://doi.org/10.30513/ipd.2025.6945.1608

چکیده
  نحوۀ خلقت و مدیریت عالم از سوی خداوند متعال، از مسائلی است که فهم همۀ جهات آن برای انسان ممکن نیست. اما انسان می‌تواند با بهره‌گیری از عقل و به کمک احادیث اهل‌بیت(ع) به مقدار ظرفیت خویش، بخش عمده‌ای از ...  بیشتر
اعتبارسنجی و تحلیل حدیث «أبیتُ عند ربّی یُطعِمُنی ویَسقینی»
اعتبارسنجی و تحلیل حدیث «أبیتُ عند ربّی یُطعِمُنی ویَسقینی»

رامین گلمکانی؛ سید علی دلبری؛ سید وهاب تقوی

دوره 18، شماره 32 ، تیر 1402، ، صفحه 237-254

https://doi.org/10.30513/ipd.2024.5408.1459

چکیده
  در میان روایات، احادیثی منسوب به پیامبر اکرم و اهل‌بیت(ع) با مضامین اعتقادی، فلسفی، عرفانی بیان شده که با الفاظ مختلف در کتب فقهی، روایی، تفسیری، عرفانی، فلسفی، کلامی و اخلاقی مورد استناد قرار گرفته ...  بیشتر
بررسی تطبیقی حدیث «داخل فی الأشیاء...» و قاعده فلسفی «بسیط الحقیقة...» از دیدگاه حکمت متعالیه و عرفان
بررسی تطبیقی حدیث «داخل فی الأشیاء...» و قاعده فلسفی «بسیط الحقیقة...» از دیدگاه حکمت متعالیه و عرفان

رامین گلمکانی (نویسنده مسئول)؛ سید علی دلبری؛ محمد غلامی جامی

دوره 17، شماره 31 ، آذر 1401، ، صفحه 169-193

https://doi.org/10.30513/ipd.2023.5044.1427

چکیده
  توانایی عقل در استنباط، تبیین، استدلال و دفاع از برخی معارف، امری مسلم و انکارناپذیر است. در کتب روایی، کلامی، فلسفی و عرفانی به نقل از حضرت علیu ، روایتی در نحوه ارتباط حق تعالی با اشیاء با این مضمون ...  بیشتر
بررسی تطبیقی حمل حقیقت و رقیقت از دیدگاه ملاصدرا و ابن عربی
بررسی تطبیقی حمل حقیقت و رقیقت از دیدگاه ملاصدرا و ابن عربی

رامین گلمکانی؛ هادی ایزانلو؛ رسول پاداش پور

دوره 15، شماره 27 ، دی 1399، ، صفحه 211-233

https://doi.org/10.30513/ipd.2021.1496.1135

چکیده
  حمل حقیقت و رقیقت یکی از نوآوری‌های مهم ملاصدراست. مراد از این نظریه آن است که وجود ناقص در وجود کامل به نحو بالاتر تحقق دارد، به طوری که مرتبه عالی، وجود همه کمالات مراتب مادونش را در بر دارد. ملاصدرا ...  بیشتر
مقایسه تطبیقی مسأله شر از دیدگاه ابن عربی، ملاصدرا و اسپینوزا
مقایسه تطبیقی مسأله شر از دیدگاه ابن عربی، ملاصدرا و اسپینوزا

رامین گلمکانی؛ رسول پاداش پور؛ محمدمهدی سلامی

دوره 14، شماره 25 ، دی 1398، ، صفحه 103-122

https://doi.org/10.30513/ipd.2020.521

چکیده
  مسأله شر از جمله مسائل مهم فلسفی است که همواره در میان اهل ادیان برای پاسخ به تعارض میان توحید مبدا صدور اشیاء، و وجود شرور در نظام وجود مطرح بوده است. از طرفی منکرین خداوند نیز برای مقابله با اهل ادیان ...  بیشتر
مقایسۀ روش و غایتمندی تفسیر متن مقدس از نگاه هرمنوتیک عام و حکمت متعالیه
مقایسۀ روش و غایتمندی تفسیر متن مقدس از نگاه هرمنوتیک عام و حکمت متعالیه

رامین گلمکانی

دوره 13، شماره 22 ، خرداد 1397، ، صفحه 87-108

چکیده
  مقایسۀ روش تفسیر متن مقدس در دو مکتب مختلف، از آن جهت اهمیت دارد که هر یک به نوبۀ خود اثر شگرفی بر اندیشمندان زمان خود و پس از آن گذاشته است. با توجه به گسترش مباحث معرفت‌شناسی و تطبیقی میان اندیشمندان ...  بیشتر