پژوهشی
بررسی معرفت‌شناسی اخلاق در دیدگاه فارابی
بررسی معرفت‌شناسی اخلاق در دیدگاه فارابی

حسین احمدی؛ حسن محیطی

دوره 13، شماره 23 ، بهمن 1397، صفحه 3-24

چکیده
  معرفت‌شناسی اخلاق از مبادی اخلاق، و شناخت‌گرایی و ناشناخت‌گرایی اخلاقی از دیدگاه‌های مهم معرفت‌شناسی اخلاقی است. شناخت‌گرایی اخلاقی به نظریه‌ای اطلاق می‌شود که امکان شناخت برخی احکام اخلاقی ثابت ...  بیشتر
پژوهشی
تمایز وجود و ماهیت نزد فارابی و مقایسۀ آن با نظر بوئتیوس در باب تمایز وجود و موجود
تمایز وجود و ماهیت نزد فارابی و مقایسۀ آن با نظر بوئتیوس در باب تمایز وجود و موجود

مهدی اسعدی؛ حسن فتحی

دوره 13، شماره 23 ، بهمن 1397، صفحه 25-48

چکیده
  نظر ارسطو در باب وجود و موجود در طول تاریخ فلسفه، از جانب شارحان و دیگر فلاسفۀ مشاء بارها مورد بررسی قرار گرفته است. از جملۀ شارحان مهم و تأثیرگذار ارسطو در این مورد (در دو جهان مسیحیت و اسلام) بوئتیوس و ...  بیشتر
پژوهشی
اصالت وجود؛ مسئله‌ای بدیهی یا نظری؟
اصالت وجود؛ مسئله‌ای بدیهی یا نظری؟

سردار دکامی؛ محمد سعیدی مهر؛ رضا اکبریان

دوره 13، شماره 23 ، بهمن 1397، صفحه 49-70

چکیده
  مسئلۀ اصالت وجود به گونه‌ای که چند قرن اخیر مطرح است، از زمان ملاصدرا آغاز شده است و از همان زمان نیز بداهت این مسئله مطرح بوده است. ما در این نوشتار به روشی تحلیلی ـ تاریخی به بررسی این مسئله پرداخته و ...  بیشتر
پژوهشی
بررسی مفهوم «من» و آگاهی از دیدگاه حکمت متعالیه و عصب‌شناسی
بررسی مفهوم «من» و آگاهی از دیدگاه حکمت متعالیه و عصب‌شناسی

زهره سلحشور سفیدسنگی؛ محمدکاظم علمی سولا؛ علیرضا کهنسال؛ علی مقیمی

دوره 13، شماره 23 ، بهمن 1397، صفحه 71-92

چکیده
  بحث آگاهی و «من» از مهم‌ترین مباحث تاریخ فلسفه است. ملاصدرا مانند سایر فلاسفۀ اسلامی، مفهوم «من» و آگاهی را به نفس نسبت می‌دهد. لکن وی بر خلاف فلاسفۀ پیشین سعی کرد تبیینی یگانه‌انگارانه از ...  بیشتر
پژوهشی
نقادی نظریۀ فخر رازی در مورد جوهر فرد
نقادی نظریۀ فخر رازی در مورد جوهر فرد

محمود صیدی؛ مجید ضیائی قهنویه

دوره 13، شماره 23 ، بهمن 1397، صفحه 93-112

چکیده
  تحلیل حقیقت جسم از قدیمی‌ترین مباحث فلسفی است. دموکریتوس یا ذیمقراطیس ابداع‌کنندۀ نظریۀ جوهر فرد یا اجزاء لایتجزی می‌باشد که یکی از نظریات مهم در زمینۀ تبیین حقیقت جسم است. طبق این نظریه، اجسام مرکب ...  بیشتر
پژوهشی
نظریۀ «روح معنا»؛تقریرها و نقدها
نظریۀ «روح معنا»؛تقریرها و نقدها

حسین فرزانه؛ داود حیدری

دوره 13، شماره 23 ، بهمن 1397، صفحه 113-138

چکیده
  نظریۀ «روح معنا» که گاه از آن به «وضع الفاظ برای معانی عامه» نیز تعبیر شده، خاستگاهی عرفانی ـ فلسفی داشته و به عنوان راهکاری در حل متشابهات قرآنی و روایی مورد توجه اندیشمندان بوده است. جستجو ...  بیشتر
پژوهشی
حکمت عملی؛ چیستی اجزاء و اقسام آن
حکمت عملی؛ چیستی اجزاء و اقسام آن

محمدعلی نوری

دوره 13، شماره 23 ، بهمن 1397، صفحه 139-158

چکیده
  حکمت عملی، دانشی است که به بررسی رفتار ارادی انسان در مسیر سعادت می‌پردازد و هدفش به کارگیری حقایق ارادی پس از شناخت آن‌هاست. مسائل حکمت عملی، ویژگی‌های افعال ارادی و ملکات انسانی برای دستیابی به قوانین ...  بیشتر